Het spel · 2 minuten
De Belgische lasagne
Europa, federaal, Gemeenschappen, Gewesten, gemeenten: in België stapelen de bevoegdheden zich op als de lagen van een lasagne. Wie beslist over uw studiegeld? Over uw tramticket? Aan u om te sorteren.
Dit spel heeft JavaScript nodig. De vijf lagen worden hieronder uitgelegd.
De vijf lagen
Elke laag heeft haar eigen bevoegdheden, vastgelegd in de Grondwet, de bijzondere wetten en, voor Europa, de verdragen. Open een laag om te zien wat ze beslist.
Europa
De Europese Unie. Ze beslist alleen in enkele domeinen, zoals de euro en de douane, en legt in andere gemeenschappelijke regels vast, zoals voor roaming of het kader van de btw.
Federaal
De Belgische staat: de sociale zekerheid (pensioenen, werkloosheid, ziekteverzekering), justitie, defensie.
Gemeenschappen
Vlaamse, Franse (ook Federatie Wallonië-Brussel genoemd) en Duitstalige: wat met personen te maken heeft, zoals onderwijs en kinderopvang.
Gewesten
Vlaams, Waals en Brussels Hoofdstedelijk: wat met het grondgebied te maken heeft, zoals werk, het openbaar vervoer en ruimtelijke ordening.
Gemeenten
Het bestuur het dichtst bij u: de burgerlijke stand (huwelijken, identiteitskaarten) en de lokale politie, georganiseerd in politiezones.
Een lasagne, geen piramide
De federale overheid, de Gemeenschappen en de Gewesten staan op gelijke voet. Geen enkele staat boven de andere; elk beslist binnen de eigen bevoegdheden. Sommige materies zijn gedeeld, zoals werkloosheid (federale uitkeringen, gewestelijke controle). In Vlaanderen oefenen het Vlaams Parlement en de Vlaamse Regering zowel de bevoegdheden van de Gemeenschap als die van het Gewest uit. Er zijn ook provincies; die blijven buiten het spel.
Bronnen
Elke kaart vermeldt haar bron in het spel. Kaarten nagekeken op 26 oktober 2026. Een fout gezien? Meld het ons.
Bronnen tonenBronnen verbergen
- Kamer van volksvertegenwoordigers: de bevoegdheidsverdeling (in het Frans)
- Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, artikel 3
- Europese btw-richtlijn 2006/112/EG
- Uw Europa: roaming in de EU
- Sociale zekerheid: de kinderbijslag (in het Frans)
- FOD Financiën: erfbelasting betalen (in het Frans)
- Wallonie.be: een identiteitskaart aanvragen of vernieuwen (in het Frans)
- Police.be: de politiezone (in het Frans)
- FOD Buitenlandse Zaken: het huwelijk (in het Frans)